Imposter Syndrome: βλέπεις ότι τα καταφέρνεις. Απλώς δεν το πιστεύεις πραγματικά
Η εμπειρία, οι ικανότητες και οι επιτυχίες σου είναι πραγματικές.
Το ίδιο πραγματική είναι και η επίμονη αίσθηση ότι δεν αξίζεις τη θέση σου ή ότι κάποια στιγμή οι άλλοι θα καταλάβουν πως δεν είσαι τόσο καλός όσο νομίζουν.
Το μοτίβο
Οι αποδείξεις υπάρχουν: αποτελέσματα, εμπειρία, θετικό feedback, άνθρωποι που σε εμπιστεύονται. Παρ’ όλα αυτά, η αμφιβολία δεν υποχωρεί. Κάθε επιτυχία προσφέρει προσωρινή ανακούφιση και πολύ γρήγορα ο πήχης ανεβαίνει ξανά.
Αντί η επιτυχία να χτίζει σταδιακά την αυτοπεποίθησή σου, μετατρέπεται σε άλλη μία απόδειξη που πρέπει να επαναλάβεις. Το πρόβλημα δεν είναι ότι δεν έχεις αποδείξεις· είναι ότι τίποτα δεν μένει απόδειξη για πολύ.
Συνηθισμένα σημάδια
- —φόβος ότι κάποια στιγμή θα «αποκαλυφθείς»
- —δυσκολία να αναγνωρίσεις πραγματικά την επιτυχία σου
- —απόδοση των επιτυχιών στην τύχη ή στη βοήθεια άλλων
- —υπερπροετοιμασία για να μην αφήσεις περιθώριο λάθους
- —τελειομανία και σύγκριση με ανθρώπους που θεωρείς πιο ικανούς
- —έντονη αμφιβολία μετά από μια προαγωγή ή μεγαλύτερη ευθύνη
Η αμφιβολία μπορεί να είναι αληθινή ως συναίσθημα. Δεν σημαίνει ότι είναι ακριβής ως αξιολόγηση της ικανότητάς σου.
Πώς το δουλεύουμε
Δεν προσπαθώ απλώς να σε πείσω ότι είσαι αρκετά καλός — πιθανότατα το έχεις ακούσει πολλές φορές. Η διαβεβαίωση ανακουφίζει προσωρινά, χωρίς να αλλάζει τον μηχανισμό που παράγει ξανά την αμφιβολία.
Το δουλεύουμε μέσα στο πραγματικό επαγγελματικό πλαίσιο, όχι αποκομμένο από τη δουλειά και την καριέρα σου. Εξετάζουμε πότε εμφανίζεται πιο έντονα, τι σημαίνει για εσένα ένα λάθος, γιατί η αξία σου εξαρτάται τόσο από την απόδοση και τι σε αναγκάζει να αποδεικνύεις ξανά κάτι που έχει ήδη αποδειχθεί. Στόχος δεν είναι να εξαφανιστεί κάθε αμφιβολία, αλλά να μη χρειάζεται να κερδίζεις διαρκώς το δικαίωμα να βρίσκεσαι εκεί που ήδη είσαι.
Πού συνδέεται
Το Imposter Syndrome σπάνια λειτουργεί μόνο του. Συχνά συνδέεται με το Executive Coaching, όταν εντείνεται ύστερα από προαγωγή· με το burnout, όταν η ανάγκη να μην αποτύχεις οδηγεί σε υπερβολική δουλειά· και με το Career Coaching, όταν η αμφιβολία σε εμποδίζει να διεκδικήσεις ή να αλλάξεις κατεύθυνση.